Kế hoạch 233/KH-UBND năm 2026 phòng, chống dịch bệnh trong tình huống xảy ra thiên tai (bão, lũ) trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang

KẾ HOẠCH

PHÒNG, CHỐNG DỊCH BỆNH TRONG TÌNH HUỐNG XẢY RA THIÊN TAI (BÃO, LŨ) TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TUYÊN QUANG

I. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU

1. Mục đích

- Chủ động triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống dịch bệnh trước, trong và sau thiên tai (bão, lũ); phát hiện sớm, xử lý kịp thời nguy cơ dịch bệnh, hạn chế thấp nhất nguy cơ dịch bệnh bùng phát, lan rộng.

- Bảo vệ sức khỏe Nhân dân, giảm tỷ lệ mắc và tử vong do bệnh truyền nhiễm thường gặp trong mùa mưa bão, lũ lụt.

- Bảo đảm duy trì hoạt động y tế, cấp cứu, khám bệnh, chữa bệnh và khôi phục công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân sau thiên tai.

2. Yêu cầu

- Có sự chỉ đạo thống nhất, phối hợp chặt chẽ giữa các sở, ngành, địa phương và cơ sở y tế trong tổ chức thực hiện; chủ động nguồn lực, ứng phó kịp thời các tình huống bão, lũ xảy ra.

- Phân công rõ trách nhiệm, đầu mối thực hiện; bảo đảm thông tin, báo cáo, liên lạc thông suốt và xử lý kịp thời các tình huống phát sinh.

- Tổ chức thực hiện thiết thực, hiệu quả, phù hợp với tình hình thực tế, ưu tiên các khu vực có nguy cơ cao, thường xuyên chịu ảnh hưởng của bão, lũ.

II. MỤC TIÊU

1. Mục tiêu chung

Chủ động các nguồn lực, ứng phó kịp thời theo phương châm “bốn tại chỗ”: (1) Chỉ huy tại chỗ; (2) Lực lượng tại chỗ; (3) Phương tiện, vật tư tại chỗ; (4) Hậu cần tại chỗ, nhằm bảo vệ, chăm sóc sức khỏe Nhân dân, hạn chế thấp nhất thiệt hại về người. Ngăn chặn, không để dịch bệnh bùng phát, lan rộng trước, trong và sau bão, lũ, đặc biệt là các dịch bệnh liên quan đến nguồn nước và vệ sinh môi trường.

2. Mục tiêu cụ thể

a) Về công tác chuẩn bị và ứng phó

- 100% các đơn vị y tế, địa phương xây dựng kế hoạch, chuẩn bị sẵn sàng nhân lực, cơ số thuốc, hóa chất, trang thiết bị phòng, chống dịch bệnh theo các kịch bản thiên tai khác nhau.

- Bảo đảm duy trì hoạt động khám bệnh, chữa bệnh, cấp cứu thường xuyên và ứng phó kịp thời với các tình huống phòng, chống dịch bệnh, xử lý, can thiệp y tế, tai nạn thương tích, đuối nước, sạt lở trong bão, lũ.

- Duy trì và sẵn sàng các đội cơ động, đội phản ứng nhanh phòng, chống dịch bệnh để hỗ trợ các tuyến khi có yêu cầu.

b) Về vệ sinh môi trường và nguồn nước

- Bảo đảm thực hiện nguyên tắc "nước rút đến đâu vệ sinh đến đấy" ngay sau khi bão, lũ đi qua.

- Bảo đảm các nguồn nước ăn uống, sinh hoạt (giếng khơi, giếng khoan, bể chứa) bị ngập lụt được hướng dẫn thau rửa, làm trong và khử khuẩn theo đúng quy trình chuyên môn.

- Xử lý triệt để xác súc vật chết, rác thải và các chất thải y tế phát sinh trong bão, lũ theo quy định, không để gây ô nhiễm môi trường.

c) Về kiểm soát dịch bệnh và an toàn thực phẩm

- Giám sát chặt chẽ, phát hiện sớm và xử lý kịp thời các ổ dịch bệnh truyền nhiễm thường gặp sau bão lũ như: tiêu chảy, đau mắt đỏ, sốt xuất huyết, cúm, các bệnh ngoài da và uốn ván.

- Bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, thực hiện nghiêm túc "ăn chín, uống sôi", tuyệt đối không để xảy ra ngộ độc thực phẩm tập thể tại các khu vực sơ tán dân hoặc vùng bị cô lập.

- Tổ chức tiêm chủng bù, tiêm vét vắc xin trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng và tiêm phòng vắc xin uốn ván cho các đối tượng nguy cơ ngay khi điều kiện cho phép.

III. NỘI DUNG THỰC HIỆN

1. Công tác chuẩn bị (trước bão, lũ)

1.1. Công tác chỉ đạo và xây dựng kế hoạch

a) Tuyến tỉnh (Sở Y tế, Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh)

- Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh cập nhật và hoàn thiện kế hoạch phòng, chống dịch bệnh trong tình huống xảy ra thiên tai (bão, lũ) hằng năm, trong đó chi tiết các kịch bản ứng phó, xác định rõ nguồn lực và phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng đơn vị, địa phương.

- Hằng năm Ủy ban nhân dân tỉnh tích hợp linh hoạt kế hoạch phòng, chống dịch bệnh trong tình huống xảy ra thiên tai (bão, lũ) vào Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm chung của tỉnh.

b) Tuyến cơ sở (Ủy ban nhân dân xã, phường)

- Bám sát địa bàn thực tế để xây dựng kế hoạch phù hợp, chú trọng các khu vực thấp trũng, nguy cơ sạt lở, lũ quét, lũ ống hoặc dễ bị chia cắt.

- Kiên quyết bảo đảm và vận hành theo phương châm “bốn tại chỗ”.

- Lập phương án bảo vệ an toàn cho Trạm Y tế, đặc biệt là quy trình bảo quản vắc xin, sinh phẩm bằng nguồn điện dự phòng hoặc đá gel khi mất điện/ngập lụt kéo dài.

1.2. Kiện toàn tổ chức nhân lực và đào tạo chuyên môn

a) Thành lập và củng cố các đội y tế cơ động

- Tuyến tỉnh: Sở Y tế thành lập các đội cơ động, đội phản ứng nhanh bao gồm đầy đủ cán bộ dịch tễ, lâm sàng và xử lý môi trường để sẵn sàng chi viện cho các tuyến.

- Tuyến xã: Kiện toàn lực lượng tại chỗ; phát huy vai trò của mạng lưới cộng tác viên y tế và nhân viên y tế thôn bản trong việc bám sát, giám sát dịch bệnh tại cộng đồng.

b) Công tác tiêm phòng và tập huấn

- Rà soát và tổ chức tiêm vắc xin uốn ván và các vắc xin phù hợp theo hướng dẫn chuyên môn cho toàn bộ lực lượng cứu hộ, cứu nạn, y tế cơ động.

- Tập huấn cho cán bộ y tế về quy trình giám sát bệnh truyền nhiễm, kỹ thuật xử lý nước và vệ sinh môi trường trước, trong và sau thiên tai.

1.3. Chuẩn bị hậu cần, thuốc, vật tư và hóa chất

a) Dự trữ cơ số thuốc và vật tư y tế thiết yếu

- Ngành Y tế, các địa phương bảo đảm đủ thuốc điều trị các bệnh phổ biến trong mùa bão lũ.

- Dự trữ đầy đủ hóa chất khử trùng nước (Cloramin B, Aquatabs), hóa chất khử khuẩn môi trường, hóa chất diệt côn trùng và phèn chua để làm trong nước.

b) Quản lý, bảo dưỡng trang thiết bị

- Sẵn sàng máy phun hóa chất, quần áo bảo hộ y tế cho các đội cơ động.

- Bố trí sẵn phương tiện vận chuyển thích ứng địa hình và chuẩn bị nguồn pin dự phòng cho các thiết bị y tế.

2. Công tác ứng phó (trong thời gian bão, lũ xảy ra)

2.1. Tổ chức thường trực cấp cứu 24/24 giờ: Duy trì nghiêm túc lịch trực ban để kịp thời tiếp nhận, sơ cứu và xử lý các trường hợp tai nạn, chấn thương do mưa bão gây ra.

2.2. Giám sát chặt chẽ tình hình dịch bệnh: Tăng cường theo dõi, phát hiện sớm các ca bệnh truyền nhiễm phát sinh tại các khu vực bị ngập lụt cục bộ hoặc các điểm sơ tán tập trung của người dân.

2.3. Tổ chức các hoạt động phòng bệnh, bảo đảm y tế, bảo đảm sức khỏe cho người dân theo đúng hướng dẫn chuyên môn của ngành y tế.

2.4. Bảo đảm an toàn tuyệt đối cho vắc xin: Triển khai phương án di dời vắc xin, sinh phẩm đến nơi an toàn cao ráo; duy trì nghiêm ngặt dây chuyền lạnh bằng máy phát điện hoặc đá gel dự phòng theo đúng quy định.

2.5. Kích hoạt, huy động các đội cơ động, đội phản ứng nhanh tiếp cận và tiếp tế y tế cho các vùng bị chia cắt, cô lập khi có yêu cầu.

3. Công tác khắc phục (ngay sau bão, lũ rút)

3.1. Khôi phục ngay các hoạt động y tế bảo đảm không để bị gián đoạn, đặc biệt là các dịch vụ y tế cơ bản, cấp cứu ban đầu.

3.2. Tổ chức vệ sinh môi trường và phòng, chống ô nhiễm: Thực hiện công tác tổng vệ sinh môi trường, thu gom, xử lý triệt để, đúng quy trình xác súc vật chết, rác thải, khử khuẩn môi trường, ngăn chặn tối đa nguy cơ ô nhiễm nguồn nước sinh hoạt.

3.3. Xử lý và khử trùng nước ăn uống cho nhân dân: Cử cán bộ hướng dẫn trực tiếp người dân thực hiện các biện pháp xử lý nguồn nước theo đúng hướng dẫn của Bộ Y tế trước khi sử dụng.

3.4. Phun hóa chất diệt muỗi và côn trùng truyền bệnh: Tiến hành xử lý triệt để các ổ bọ gậy, lăng quăng tại các vũng nước đọng; phun hóa chất diệt muỗi diện rộng tại các khu vực có nguy cơ cao.

3.5. Tiếp tục triển khai các hoạt động truyền thông, giáo dục sức khỏe; hướng dẫn bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm; triển khai các hoạt động chuyên môn về y tế như công tác tiêm chủng thường xuyên, giám sát, kiểm soát dịch bệnh sau lũ, hướng dẫn phòng, chống một số dịch bệnh thường gặp sau bão, lũ.

4. Chế độ thông tin, báo cáo

Thực hiện chế độ thông tin, báo cáo về tình hình dịch bệnh và công tác phòng, chống dịch theo quy định; báo cáo nhanh khi có tình huống bất thường hoặc theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.

IV. KINH PHÍ THỰC HIỆN

Từ nguồn ngân sách nhà nước được Ủy ban nhân dân tỉnh giao cho các cơ quan, đơn vị, địa phương theo phân cấp ngân sách hiện hành và các nguồn kinh phí hợp pháp khác (nếu có).

V. TỔ CHỨC THỰC HIỆN

1. Sở Y tế

- Chủ trì, theo dõi, tham mưu cho Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo công tác phòng, chống dịch bệnh và đáp ứng y tế trong tình huống bão, lũ trên phạm vi toàn tỉnh. Tổng hợp tình hình dịch bệnh trước, trong và sau thiên tai (bão, lũ) và kết quả ứng phó y tế báo cáo Bộ Y tế và Ủy ban nhân dân tỉnh theo quy định.

- Xây dựng và ban hành các hướng dẫn chuyên môn kỹ thuật về giám sát, xử lý nước, vệ sinh môi trường trước, trong và sau bão, lũ để các địa phương áp dụng thống nhất.

- Phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường trong việc hướng dẫn, xử lý chất thải y tế, vệ sinh môi trường tại các vùng bị ngập lụt.

- Chỉ đạo các cơ sở khám chữa bệnh, Trung tâm Y tế khu vực, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh và các đơn vị trực thuộc chuẩn bị sẵn sàng nhân lực, cơ số thuốc, hóa chất, vật tư y tế, phương tiện cấp cứu theo phương châm “bốn tại chỗ”.

- Tổ chức kiểm tra, giám sát, đôn đốc các đơn vị, địa phương triển khai công tác phòng, chống dịch; điều động các đội cơ động, đội phản ứng nhanh tuyến tỉnh hỗ trợ các xã, phường khi tình hình dịch bệnh hoặc thiên tai vượt quá khả năng đáp ứng của cơ sở.

2. Sở Nông nghiệp và Môi trường

- Chủ trì, phối hợp với Sở Y tế hướng dẫn, kiểm tra công tác xử lý chất thải, vệ sinh môi trường tại vùng ngập lụt, khu vực chôn lấp xác súc vật, điểm sơ tán dân; bảo đảm không phát sinh ô nhiễm và dịch bệnh sau thiên tai.

- Chỉ đạo các đơn vị vệ sinh môi trường phối hợp với chính quyền và các lực lượng địa phương thực hiện thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải, bùn đất sau bão, lũ.

- Phối hợp với các sở, ngành, đơn vị có liên quan cung cấp kịp thời thông tin về diễn biến bão, lũ, khu vực nguy cơ ngập sâu, sạt lở cho Sở Y tế và các cơ quan, đơn vị, địa phương có liên quan để chủ động phương án phòng dịch.

- Kiểm tra, đôn đốc và hỗ trợ Ủy ban nhân dân xã, phường trong việc thu gom, xử lý xác gia súc, gia cầm chết, bảo đảm đúng quy định.

- Chỉ đạo các đơn vị cấp nước có kế hoạch ứng phó, dự trữ nước và phương tiện để cấp nước sạch cho mục đích sinh hoạt lưu động tại các vùng ngập lụt.

3. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch

- Chủ trì, hướng dẫn các cơ quan báo chí và hệ thống thông tin cơ sở tăng cường thời lượng phát sóng các thông điệp truyền thông về phòng, chống dịch bệnh, vệ sinh cá nhân, an toàn thực phẩm trong và sau bão lũ đến từng hộ dân.

- Hướng dẫn, phối hợp với các cơ quan, đơn vị, địa phương kịp thời thực hiện công tác cung cấp thông tin trong trường hợp xảy ra tình huống đột xuất, bất thường trong công tác phòng, chống dịch bệnh, trong tình huống xảy ra thiên tai.

4. Báo và Phát thanh, truyền hình Tuyên Quang

- Tăng cường thông tin, tuyên truyền, phổ biến kiến thức và hướng dẫn người dân thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch bệnh trong tình huống thiên tai.

5. Công an tỉnh, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh

Phối hợp với các sở, ngành, địa phương huy động lực lượng, phương tiện nhanh chóng khắc phục hậu quả, vệ sinh môi trường sau thiên tai, bão lũ; tập trung dọn dẹp rác thải, bùn đất tại các khu dân cư, trường học, công trình công cộng để tránh ô nhiễm; phối hợp xử lý nguồn nước, phun thuốc khử trùng, bảo đảm vệ sinh môi trường để ngăn ngừa dịch bệnh sau lũ; bảo đảm an ninh, trật tự, tạo điều kiện cho công tác y tế và phòng, chống dịch bệnh tại các khu vực bị ảnh hưởng.

6. Sở Tài chính

Căn cứ vào các quy định hiện hành của pháp luật và khả năng cân đối của ngân sách địa phương tham mưu cho Ủy ban nhân dân tỉnh bố trí kinh phí thực hiện Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh trong tình huống xảy ra thiên tai (bão, lũ) trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang trên cơ sở các nhiệm vụ được giao tại Kế hoạch này và đề nghị của các cơ quan, đơn vị có liên quan theo quy định của pháp luật và phân cấp ngân sách nhà nước hiện hành.

7. Sở Giáo dục và Đào tạo

Chỉ đạo các cơ sở giáo dục bảo đảm vệ sinh trường lớp, nguồn nước; phối hợp ngành y tế giám sát, phát hiện sớm nguy cơ dịch bệnh trong trường học.

8. Ủy ban nhân dân xã, phường

- Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã, phường chịu trách nhiệm trước Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh về công tác phòng, chống dịch bệnh và bảo đảm y tế trên địa bàn trong tình huống bão, lũ.

- Chỉ đạo Trạm Y tế và các lực lượng tại chỗ triển khai sơ cấp cứu, giám sát dịch bệnh, xử lý môi trường; tổ chức thu gom, tiêu hủy xác gia súc, gia cầm theo quy định, không để ô nhiễm, lây lan dịch bệnh.

- Huy động cộng đồng tham gia vệ sinh môi trường, khơi thông cống rãnh, xử lý rác thải và nguồn nước sinh hoạt ngay sau khi bão tan, lũ rút theo nguyên tắc “nước rút đến đâu vệ sinh đến đấy”, ưu tiên các khu dân cư, trường học, cơ sở y tế.

- Chủ động bố trí kinh phí, nhân lực, vật tư, hóa chất khử khuẩn để phòng, chống dịch bệnh; kịp thời báo cáo khi vượt khả năng xử lý.

Căn cứ các nội dung của Kế hoạch, yêu cầu các sở, ngành, đơn vị có liên quan, Ủy ban nhân dân xã, phường tổ chức triển khai thực hiện. Trong quá trình thực hiện, nếu có khó khăn, vướng mắc kịp thời phản ánh về Sở Y tế để tổng hợp, báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh xem xét, chỉ đạo./.

PHỤ LỤC

PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ PHÒNG, CHỐNG DỊCH BỆNH TRONG TÌNH HUỐNG XẢY RA THIÊN TAI (BÃO, LŨ) TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TUYÊN QUANG
(Kèm theo Kế hoạch số 233/KH-UBND ngày 21 tháng 6 năm 2026 của Ủy ban nhân dân tỉnh Tuyên Quang)